Bakteriler Domaini

Hücre duvarındaki iki bileşenli ağ

Bir bakterinin hücre duvarındaki bileşik, şeker birimleri ve kısa amino asit zincirleri kullanılarak modellenmiştir. Şekildeki simgeler gerçek molekül geometrisini göstermez; uzun diziler ile bunları birbirine bağlayan kısa zincirleri ayırt etmeyi sağlar.

a) I ile gösterilen uzun dizinin ve II ile gösterilen kısa zincirin kimyasal bileşenlerini yazınız.

b) Bu iki bileşenin bağlanmasıyla oluşan yapının adını ve bakteri hücresindeki yerini belirtiniz.

c) Bu modelin ait olduğu bakterinin hücre tipi nedir? Tek bir bakteri organizması kaç hücreden oluşur?

d) “Bakterinin bu duvar bileşiği yalnız protein yapılıdır.” iddiasını şekil ve bileşenleri kullanarak düzeltiniz.

Fotosentez yapan bakteri bitki midir?

Bakteri oldukları doğrulanmış P ve Q örnekleri için karşılaştırılabilir kayıtlar hazırlanmıştır. İnorganik karbon kaynağından oluşan yeni organik madde miktarı tabloda verilmiştir. Her örnek için ışık dışında koşullar ve gözlem süresi aynıdır. Sayılar kurgusaldır; oksijen üretimi ölçülmemiştir.

a) Hangi örneğin kaydı ışığa bağlı organik madde üretimini destekler? Verileri karşılaştırınız.

b) P’nin bu özelliği onun Bitkiler grubunda sınıflandırılmasını gerektirir mi? Hücre yapısını da dikkate alınız.

c) Q’nun sıfır değerlerinden “Q hiçbir koşulda besin elde edemez ve yaşayamaz.” sonucu çıkar mı? Açıklayınız.

d) “P ışıkta organik madde oluşturduğuna göre kesinlikle oksijen de üretmiştir.” çıkarımı tabloda doğrudan desteklenmekte midir? Hangi ölçüm eksiktir?

Oksijen her bakteri için aynı anlama gelir mi?

Üç farklı bakteri örneği için oksijenli ve oksijensiz koşullardaki canlı hücre sayıları karşılaştırılıyor. Her karşılaştırma 10 bin canlı hücreyle başlıyor. Oksijen dışında besin, sıcaklık ve süre aynıdır; sonuçlar tekrarlarla doğrulanmış kurgusal senaryoyu temsil eder. Sıfır, canlılık ölçümünde hiç canlı hücre kalmadığını belirtir.

a) Verilen koşullarda yalnız oksijen varken canlılığını sürdürüp çoğalan örneği bulunuz. İki sütunu da kullanınız.

b) Oksijenli ve oksijensiz koşulların ikisinde de çoğalabilen örnek hangisidir? Bu örnekte oksijenli koşuldaki son sayı kaç katına çıkmıştır?

c) Oksijenin zararlı etkisine ilişkin en güçlü kaydı hangi örnek verir? Gerekçelendiriniz.

d) “Hangi bakteri olursa olsun oksijen eklemek çoğalmayı artırır.” önerisini üç örneği birlikte değerlendirerek eleştiriniz.

Dört ortamdan gelen gözlem kartları

A–D görselleri, bakterilerin saptanabildiği farklı örnekleme ortamlarını temsil eder. Küçük dairelerdeki bakteriler temsili simgelerdir; renkler tür, fotosentez veya hastalık yapma özelliğini kodlamaz. Bir ortamda saptanma ile o ortamda çoğalma ayrı değerlendirilir.

a) A, B, C ve D görsellerinin temsil ettiği ortamları adlandırınız.

b) D’de bakterilerin saptanması, havada mutlaka çoğaldıklarını gösterir mi? Bu iki çıkarım arasındaki farkı açıklayınız.

c) A ve B’deki bakterilerin benzer çubuk biçiminde çizilmesi, aynı tür olduklarını gösterir mi? Tanılama için nasıl bir ek kanıt gerekir?

d) “Bakteriler yalnız toprak ve suda bulunur.” ifadesini görsellerle düzeltiniz. Görsellerde yer almayan, bakterilerin bulunabildiği bir başka ortam örneği de veriniz.