Sindirim
OYSS SorularıBu başlıkta önizleme kapsamında ilk 4 soru gösteriliyor. Tüm sorulara erişmek için abonelik paketlerini inceleyebilirsiniz. Seçilen bölüm: OYSS Soruları.
Soruyu çözdükten sonra açıklamayı oku
Çalışma sorularında amaç yalnızca doğru cevabı bulmak değildir. Sorunun ne istediğini anlamak, seçenekleri gerekçelendirmek ve doğru cevap açıklamasını dikkatle okumak konunun kalıcı öğrenilmesini sağlar.
Modelde her bağlı boncuk dizisi büyük bir besin molekülünü, her dış sınır ise fiziksel bir besin parçasını temsil eder. A işlemi dıştaki parçayı küçültürken dizileri değiştirmez. B işleminde enzim ve su etkisiyle diziler yapı birimlerine ayrılır.
a) A ve B işlemlerini sindirim türüne göre adlandırınız. Görseldeki hangi değişimi kanıt alırsınız?
b) A işlemi büyük besin moleküllerinin kimyasal bağlarını kırmış mıdır? Kimyasal sindirime nasıl katkı sağlayabilir?
c) Yalnızca besini çiğnemek bütün kimyasal sindirimin tamamlandığını gösterir mi?
K ve L, iki hayvandaki basitleştirilmiş sindirim yapılarını gösterir. K’da besin girişi ve sindirilmemiş artıkların çıkışı aynı açıklıktan olur. L’de besin ağızdan anüse doğru ilerler. Hücrelerin ayrıntıları çizilmemiştir.
a) K ve L’de dış ortamla bağlantılı açıklık sayısını yazınız. Besinin ve sindirilmemiş artığın izlediği yönleri karşılaştırınız.
b) Bu modellere uygun birer hayvan örneği veriniz.
c) K’da enzimlerin sindirim boşluğuna salgılanmasıyla gerçekleşen parçalanma hücre içi midir, hücre dışı mıdır? Boşluğun vücudun içinde bulunmasıyla karıştırmadan açıklayınız.
Bağırsak kesitinde büyük besinlerin bağırsak boşluğunda küçük ürünlere dönüşmesi gösterilmiştir. Çizimin vücut içindeki bir organı göstermesi, sindirimin hücre içi olduğu anlamına gelmez.
a) Bu sindirim çeşidini adlandırın. “Vücudun içinde” ile “hücrenin içinde” ifadeleri arasındaki farkı açıklayın.
b) Büyük besin moleküllerinin enzimlerle parçalanması ile oluşan küçük ürünlerin hücrelere geçmesini iki ayrı olay olarak adlandırın ve sıralayın.
c) Enzim salgısı engellenmiş fakat boşluktaki karıştırma sürüyorsa, bu iki işlem birbirinin yerini tamamen tutabilir mi? Besinin moleküler yapısını dikkate alın.
Geviş getirme şemasında besin ağızdan mide bölmelerine gider, bir bölümü tekrar ağza getirilerek çiğnenir. İşkembe ve börkenekte selülozun parçalanmasına yardımcı mikroorganizmalar bulunur.
a) Besinin ikinci kez ağza gelmesinin mekanik sindirim bakımından katkısını açıklayın.
b) “İnek kendi hücrelerinde bol selülaz yaptığı için selülozu sindirir.” ifadesini verilen bilgiye göre düzeltin ve ortak yaşamla ilişkilendirin.
c) Şemadaki dört mide bölmesini gören bir öğrenci, “Dört bölmesi olmayan hiçbir hayvan bitkisel besinden yararlanamaz.” diyor. Uygun bir karşı örnek ve gerekçe yazın.