Proteinler Çıkmış Sorular | Biyoloji Hikayesi

Önizleme bilgisi: Bu konuda toplam 5 soru bulunuyor. Şu anda 4 soru gösteriliyor. Kalan 1 soruyu ve diğer içerikleri görmek için abonelik paketlerini inceleyebilirsiniz.

Soru 1 2016-Lisans Yerleştirme Sınavı (LYS)

İşaretli kükürt (35S) içeren bir besi ortamında çoğaltılan bakterilerden elde edilen;

I. DNA,
II. Protein,
III. Polisakkarit

Moleküllerinin hangilerinde işaretli kükürt bulunması beklenir?

A) Yalnız I

B) Yalnız II

C) Yalnız III

D) I ve II

E) II ve III

Favori ve not özellikleri aktif abonelikle kullanılabilir.

Doğru Cevap: B

🧬 Konu Hakkında Kısa Bilgi

Canlıların temel yapı taşlarından olan makromoleküller (proteinler, karbonhidratlar, nükleik asitler ve yağlar) farklı atomlardan oluşur. Kükürt atomu, bu moleküllerin bazılarının yapısında bulunurken bazılarının yapısında bulunmaz. Bu soruda da hangi makromoleküllerin kükürt içerdiğini bilmemiz bekleniyor.

🧠 Sorunun Türü

Bu soru, temel biyolojik moleküllerin kimyasal yapısını ve hangi elementleri içerdiğini bilmeyi gerektiren bir bilgi sorusudur. Moleküllerin içeriğini doğru analiz ederek sonuca ulaşmanız bekleniyor.

🔍 Öncüllerin Analizi

I. DNA: DNA, deoksiribonükleik asit anlamına gelir. Yapısında şeker (deoksiriboz), fosfat grubu ve azotlu bazlar bulunur. Kükürt atomu DNA'nın yapısında yer almaz.
II. Protein: Proteinler, amino asitlerin birleşmesiyle oluşan büyük moleküllerdir. Bazı amino asitlerin (örneğin sistein ve metiyonin) yapısında kükürt atomu bulunur. Bu nedenle proteinler kükürt içerebilir.
III. Polisakkarit: Polisakkaritler, çok sayıda monosakkaritin (basit şekerlerin) birleşmesiyle oluşan karbonhidratlardır. Yapılarında karbon, hidrojen ve oksijen bulunur. Kükürt atomu polisakkaritlerin yapısında bulunmaz.

✅ Şıkların Analizi

A) Yalnız I: Yanlış, çünkü DNA'nın yapısında kükürt bulunmaz.
B) Yalnız II: Doğru, çünkü proteinlerin yapısındaki bazı amino asitler kükürt içerir.
C) Yalnız III: Yanlış, çünkü polisakkaritlerin yapısında kükürt bulunmaz.
D) I ve II: Yanlış, çünkü DNA kükürt içermediği için bu şık doğru olamaz.
E) II ve III: Yanlış, çünkü polisakkaritler kükürt içermediği için bu şık doğru olamaz.

🎯 Sonuç: Doğru cevap: B şıkkıdır. Çünkü işaretli kükürt (35S), sadece proteinlerin yapısındaki sistein ve metiyonin gibi bazı amino asitlerde bulunur.

Soru 2 2011-Yükseköğretime Geçiş Sınavı (YGS)

Bir proteinin, yüksek sıcaklıkta, düşük pH koşulunda ya da çeşitli kimyasal maddelerin bulunduğu ortamda, üç boyutlu yapısı bozulmuş, ancak bu durumdan peptid bağları etkilenmemiştir.

Üç boyutlu yapısı bozulmuş bu proteinle ilgili olarak

I. Birincil yapısı etkilenmemiştir.

II. Aminoasitlerin dizilimi bozulmuştur.

III. İşlev yapamaz konuma gelmiştir.

Yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

A) Yalnız III

B) Yalnız I

C) II ve III

D) I ve III

E) Yalnız II

Favori ve not özellikleri aktif abonelikle kullanılabilir.

Doğru Cevap: D

🧬 Konu Hakkında Kısa Bilgi

Proteinler, canlılar için çok önemli moleküllerdir ve belirli görevleri yerine getirmek için özel üç boyutlu yapılar geliştirirler. Bu özel yapı, proteinin fonksiyonunu belirler. Ancak yüksek sıcaklık veya pH değişiklikleri gibi olumsuz şartlarda protein bu üç boyutlu yapısını kaybedebilir, biz buna denatürasyon deriz. Denatürasyon, proteinin birincil yapısını, yani aminoasit dizilimini bozmaz ama işlevini engeller.

🧠 Sorunun Türü

Bu soru, protein denatürasyonu kavramını ve bu olayın protein yapısı üzerindeki etkilerini yorumlama ve kavrama ağırlıklıdır. Öğrenciden, denatürasyonun proteinin hangi yapılarını etkilediğini ve hangi yapılarını etkilemediğini doğru bilmesi beklenir. Özellikle, birincil yapının korunup korunmadığına dikkat edilmelidir.

🔍 Öncüllerin Analizi

I. Bir proteinin üç boyutlu yapısının bozulması, denatürasyon olarak adlandırılır. Denatürasyon sırasında peptid bağları bozulmaz, yani proteinin birincil yapısı değişmez, sadece ikinci, üçüncü ve dördüncül yapılar zarar görür. Bu nedenle birincil yapısı etkilenmemiştir yargısı doğrudur.
II. Denatürasyon sırasında aminoasit dizisi bozulmaz, sadece proteinin katlanma yapısı değişir. Peptid bağları korunur, yani aminoasit dizilişi değişmez. Bu nedenle aminoasitlerin dizilimi bozulmuştur yargısı yanlıştır.
III. Üç boyutlu yapısı bozulan proteinler, enzim veya yapısal protein olarak işlevlerini kaybeder. Yani denatüre olan proteinler işlev yapamaz konuma gelir. Bu nedenle işlev yapamaz konuma gelmiştir yargısı doğrudur.

✅ Şıkların Analizi

A) Yalnız III seçeneği, I. öncülün de doğru olması nedeniyle eksiktir.
B) Yalnız I seçeneği, III. öncülün de doğru olması nedeniyle eksiktir.
C) II ve III seçeneği, II. öncülün yanlış olması nedeniyle doğru değildir.
D) I ve III seçeneği, her iki öncülün de doğru olması nedeniyle cevabımızdır.
E) Yalnız II seçeneği, II. öncülün yanlış olması nedeniyle doğru değildir.

🎯 Sonuç: Doğru cevap: D şıkkı.

Soru 3 MEBİ 04.11.2024 TYT Deneme Sınavı

Eşit sayıda amino asit bulunduran iki farklı polipeptit için
I. Amino asitleri arasında kurulan bağ çeşitleri,
II. Sentezleri sırasında açığa çıkan su sayıları,
III. Molekül ağırlıkları
Özelliklerinden hangileri farklı olabilir?

A) Yalnız I

B) Yalnız II

C) Yalnız III

D) I ve II

E) II ve III

Favori ve not özellikleri aktif abonelikle kullanılabilir.

Doğru Cevap: C

🧬 Konu Hakkında Kısa Bilgi

Polipeptitler, amino asitlerin belirli bir sıraya göre peptit bağları ile birbirine bağlanmasıyla oluşan uzun zincirlerdir. Bir polipeptidin yapısını ve işlevini belirleyen en önemli faktör, onu oluşturan amino asitlerin sırası ve türüdür. Bu zincirler proteinlerin temel yapı taşlarıdır.

🧠 Sorunun Türü

Bu soru, polipeptitlerin temel yapısal özelliklerini ve sentez süreçlerini kavrama ve yorumlama becerilerini ölçmeye yöneliktir. Özellikle, aynı sayıda amino asit içeren iki farklı polipeptidin hangi özelliklerinin farklı olabileceği üzerinde duruluyor.

🔍 Öncüllerin Analizi

I. Amino asitleri arasında kurulan bağ çeşitleri: Amino asitler arasında temel olarak peptit bağları kurulur. Bağ çeşitleri, genellikle polipeptitlerde aynıdır (peptit bağları ana bağdır). Ancak, bazı yan zincir grupları ek bağlar oluşturabilir (disülfid bağları gibi), ancak soru bağ çeşitlerini temel olarak sorduğu için farklı olması kesin değildir. Bu özellik farklı olmayabilir.
II. Sentezleri sırasında açığa çıkan su sayıları: Her iki polipeptitte de aynı sayıda amino asit bulunduğundan, aralarında oluşan peptit bağı sayısı aynıdır. Her peptit bağı oluşurken bir su molekülü açığa çıkar. Bu nedenle, sentez sırasında açığa çıkan su sayıları eşit olur. Bu özellik farklı olamaz.
III. Molekül ağırlıkları: Aynı sayıda amino asit içerseler bile, amino asitlerin türleri farklı olabilir. Farklı amino asitlerin molekül ağırlıkları değişebilir (örneğin, Glisin < Triptofan). Bu özellik farklı olabilir.

✅ Şıkların Analizi

A) Yalnız I öncülü, polipeptitlerde bağ çeşitlerinin farklı olabileceği ihtimalini taşısa da, temel bağ olan peptit bağları aynıdır ve bu durum her zaman bir farklılık yaratmaz. Bu nedenle tek başına doğru cevap değildir.
B) Yalnız II öncülü, polipeptit sentezinde açığa çıkan su sayısının amino asit sayısına bağlı olması nedeniyle eşit olduğunu ifade eder. Bu nedenle farklı olamaz ve doğru cevap olamaz.
C) Yalnız III öncülü, aynı sayıda amino asit içeren farklı polipeptitlerin, içerdikleri amino asitlerin türleri farklı olabileceği için molekül ağırlıklarının da farklı olabileceğini belirtir. Bu doğru bir ifadedir.
D) I ve II öncülleri birlikte ele alındığında, hem bağ çeşitlerinin hem de açığa çıkan su sayılarının farklı olamayacağı bilgisiyle çelişir.
E) II ve III öncülleri birlikte ele alındığında, açığa çıkan su sayılarının farklı olamayacağı bilgisiyle çelişir.

🎯 Sonuç: Doğru cevap: C şıkkı. Aynı sayıda amino asit içeren iki farklı polipeptidin molekül ağırlıkları, içerdikleri amino asit türleri farklı olduğu için farklılık gösterebilir.

Soru 4 2013-Lisans Yerleştirme Sınavı (LYS)

Proteinlerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

A) Canlılarda yapı malzemesi olarak kullanılırlar.

B) Temel yapı birimleri amino asitlerdir.

C) Amino asit dizilimleri DNA tarafından belirlenir.

D) Amino asit dizilimleri, canlıların akrabalık durumlarını belirlemede kullanılabilir.

E) Canlılarda işlev gören tüm enzimlerin yapısı sadece proteinlerden oluşmuştur.

Favori ve not özellikleri aktif abonelikle kullanılabilir.

Proteinler

Çıkmış soruyu çözerken dikkat et