Komünitelerde ve Popülasyonlarda Görülen Etkileşimler ve Değişimler Çıkmış Sorular

Önizleme bilgisi: Bu konuda toplam 120 soru bulunuyor. Şu anda 4 soru gösteriliyor. Kalan 116 soruyu ve diğer içerikleri görmek için abonelik paketlerini inceleyebilirsiniz.

Soru 1 YKS-TYT Örnek Soruları

Bir akasya türünde, ağaçlar üzerinde boğa boynuzları denilen ve içinde bir karınca türünün yuvalarını inşa edip genişlettikleri içi boş dikenler bulunmaktadır. Karıncalar bu yapılarda bitki tarafından salgılanan nektarla beslenmektedir. Bu akasya ağaçlarıyla uygun deneme alanlarında aşağıdaki denemeler yapılmıştır:
♦ Bir akasya ağacı popülasyonunun bir kısmı kontrol, bir kısmı da deney grubu olarak ayrılmıştır.
♦ Deney grubu ağaçlarının tamamına karıncaları öldürmek için böcek ilacı uygulanmıştır.
♦ Karıncaların tekrar kolonileşmelerini önlemek için deney grubu ağaçlarının tabanına yapışkan bir madde uygulanmıştır.
♦ 10 aylık bir süre için her iki gruptaki ağaçların hayatta kalma ve büyüme oranları izlendiğinde elde edilen bulgular aşağıdaki grafiklerle ifade edilmiştir.

Buna göre,
I. Akasya ağaçları ile karıncalar arasında rekabet görülmektedir.
II. Karıncalar akasya ağaçlarına zarar vermektedir.
III. Akasya ağaçlarının nektar üretmesi, büyüme oranlarını ve hayatta kalma başarısını artırmaktadır.
Yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

A) Yalnız I

B) Yalnız III

C) I ve II

D) I ve III

E) I, II ve III

Favori ve not özellikleri aktif abonelikle kullanılabilir.

Soru 2 2000-Öğrenci Seçme Sınavı (ÖSS)

Bir populasyonun birey sayısı, aşağıdaki büyüme eğrisinde görüldüğü gibi, I.zaman aralığında artmış, II.zaman aralığında azalmıştır.

Aşağıdakilerin hangisinde verilenler, birey sayısında iki zaman aralığında görülen bu değişmeleri doğrudan sağlayabilecek nedenler arasındadır?

A) I.Zaman Aralığında → Avcı hayvan sayısının artması II.Zaman Aralığında → Populasyon dışına artması göçün azalması

B) I.Zaman Aralığında → Populasyon dışına göçün artması II.Zaman Aralığında → Avcı hayvan sayısının azalması

C) I.Zaman Aralığında → Doğum oranının artması II.Zaman Aralığında → Besin miktarının azalması

D) I.Zaman Aralığında → Avcı hayvan sayısının artması II.Zaman Aralığında → Hastalıkların azalması

E) I.Zaman Aralığında → Hastalıkların artması II.Zaman Aralığında → Besin rekabetinin azalması

Favori ve not özellikleri aktif abonelikle kullanılabilir.

Doğru Cevap: C

🧬 Konu Hakkında Kısa Bilgi

Bir populasyonun birey sayısı, doğum, ölüm, göç ve çevresel faktörlere bağlı olarak artar ya da azalır. Hızlı doğum oranı populasyonun büyümesine neden olur. Ancak besin gibi kaynaklar azaldığında, birey sayısı azalabilir. Bu yüzden bir populasyonun büyüme eğrisi önce yükselip sonra düşebilir.

🧠 Sorunun Türü

Bu soru kavrama ve yorumlama türündendir. Öğrenci, populasyon büyüklüğündeki değişikliklerin nedenlerini düşünmeli ve verilen seçeneklerin mantıklı olup olmadığını analiz etmelidir.

🔍 Öncüllerin Analizi

I. zaman aralığında populasyonun birey sayısı artmış. Bu, doğum oranının artması veya göçle bireylerin populasyona katılması gibi nedenlerle olabilir.
II. zaman aralığında birey sayısı azalmış. Burada ise besin azlığı, hastalık, avcı sayısındaki artış gibi faktörler etkili olabilir.

✅ Şıkların Analizi

A) I. zaman aralığında avcı sayısının artması popülasyonun azalmasına neden olur, artmasına değil. Bu cevap tutarsız.
B) I. zaman aralığında göçün artması populasyonu azaltır demiş. Göç dışa ise azaltır, mantıklı ama II. zaman aralığında avcı sayısının azalması küçük popülasyona sebep olmaz, bu doğru değil.
C) I. zaman aralığında doğum oranı arttığı için birey sayısı artar, II. zaman aralığında besin azalması nedeniyle populasyon azalır. Bu şık mantıklı ve doğrudur.
D) I. zaman aralığında avcı sayısının artması populasyonu azaltır, artmasına değil. Bu yüzden yanlış. Hastalıkların azalması ise popülasyonun azalmamasını sağlar, şık mantıksız.
E) Hastalıkların artması popülasyonu azaltır, dolayısıyla I. zaman aralığında artışa neden olamaz. Besin rekabetinin azalması ise II. zamanda azalma değil artışa neden olur. Yanlış.

🎯 Sonuç: Doğru cevap: C şıkkı.

Soru 3 2001-Öğrenci Seçme Sınavı (ÖSS)

Evrimleşmeyi sağlayan aşağıdaki mekanizmalardan hangisi, yapay seçilim (ıslah) çalışmalarının temel koşuludur?

A) Populasyondaki kalıtsal çeşitlilik

B) Eşeysel üremedeki çeşitlenme

C) Çevre koşullarındaki değişme

D) Yeni mutasyonlar

E) Eşeysel seçilim

Favori ve not özellikleri aktif abonelikle kullanılabilir.

Doğru Cevap: A

🧬 Konu Hakkında Kısa Bilgi

Yapay seçilim, tıpkı doğal seçilim gibi, canlı popülasyonlarında değişimlere yol açan bir evrim mekanizmasıdır. Ancak yapay seçilimde, bu seçimi yapan doğa değil, insanlardır. İnsanlar, bitkilerde veya hayvanlarda istedikleri özellikleri taşıyan bireyleri seçer ve onların üremesini sağlayarak bu özellikleri gelecek nesillere aktarır.

🧠 Sorunun Türü

Bu soru, biyolojideki temel evrimsel mekanizmalardan biri olan yapay seçilim (ıslah çalışmaları) hakkındaki bilgi düzeyinizi ölçer. Kavrama ağırlıklı bir soru olup, yapay seçilimin olmazsa olmaz koşulunu belirlemenizi ister.

🔍 Öncüllerin Analizi

Soruda herhangi bir öncül bulunmuyor. Soru kökü, yapay seçilim ve temel koşul ifadeleriyle, yapay seçilimin gerçekleşmesi için en öncelikli şartın ne olduğunu anlamamızı istiyor.

✅ Şıkların Analizi

A) Populasyondaki kalıtsal çeşitlilik: Yapay seçilimin temel koşulu budur. Eğer bir popülasyonda farklı özelliklere sahip bireyler yoksa, insanlar istedikleri özellikteki bireyleri seçip çoğaltamazlar. Örneğin, tüm buğdaylar aynı boydaysa, en uzun boylu buğdayı seçemeyiz.
B) Eşeysel üremedeki çeşitlenme: Eşeysel üreme, popülasyondaki kalıtsal çeşitliliğin kaynaklarından biri olabilir. Ancak bu, doğrudan yapay seçilimin temel koşulu değil, çeşitliliği sağlayan bir mekanizmadır.
C) Çevre koşullarındaki değişme: Bu durum, doğal seçilim için çok önemlidir. Doğal seçilimde çevre koşulları hangi bireylerin hayatta kalacağını belirlerken, yapay seçilimde bu seçimi insanlar yapar.
D) Yeni mutasyonlar: Mutasyonlar, kalıtsal çeşitliliğin ana kaynaklarından biridir. Ancak yapay seçilimin doğrudan temel koşulu, halihazırda var olan çeşitliliktir; yeni mutasyonların ortaya çıkmasını beklemek zorunda değildir.
E) Eşeysel seçilim: Eşeysel seçilim, canlıların üreme başarısını artırmak için eşlerini seçmesine dayanır. Bu, insan eliyle yapılan bir seçilim değil, canlıların kendi içindeki bir seçilim mekanizmasıdır.

🎯 Sonuç: Doğru cevap: A şıkkı. Yapay seçilim, yani insan eliyle yapılan ıslah çalışmaları, ancak bir popülasyonda genetik farklılıklar yani kalıtsal çeşitlilik varsa anlamlı olur. Bu çeşitlilik sayesinde insanlar, istedikleri özellikleri taşıyan bireyleri seçebilir ve bu özellikleri sonraki nesillere aktarabilir.

Soru 4 2002-Öğrenci Seçme Sınavı (ÖSS)

Bir ekosistemdeki bir populasyonun,

I. Kullandığı besin miktarının ortamda artması,

II. Kullandığı besin çeşidinin ortamda azalması,

III. Rekabete girdiği türlerin ortamda azalması

Etkenlerinden hangileri, ekosistemin bu populasyonla ilgili taşıma kapasitesini artırır?

A) Yalnız I

B) Yalnız III

C) I ve II

D) I ve III

E) I, II ve III

Favori ve not özellikleri aktif abonelikle kullanılabilir.

Doğru Cevap: D

🧬 Konu Hakkında Kısa Bilgi

Taşıma kapasitesi, bir ekosistemin belirli bir canlı türünden maksimum kaç bireyi sürdürülebilir şekilde barındırabileceğini gösteren bir sınırdır. Bu kapasite, çevresel faktörler, besin kaynakları ve rekabet gibi birçok etkenle yakından ilişkilidir. Bir popülasyonun taşıma kapasitesi artarsa, o ekosistemde daha fazla birey yaşayabilir ve üreyebilir.

🧠 Sorunun Türü

Bu soru, ekolojik kavramlardan biri olan taşıma kapasitesini etkileyen faktörleri anlamaya yönelik bir öncül analiz sorusudur. Taşıma kapasitesini artıran veya azaltan etkenleri doğru bir şekilde ayırt etmeniz gerekmektedir.

🔍 Öncüllerin Analizi

I. Kullandığı besin miktarının ortamda artması: Bir popülasyon için besin kaynaklarının bollaşması, daha fazla bireyin hayatta kalması ve üremesi anlamına gelir. Bu da taşıma kapasitesini doğrudan artırır.
II. Kullandığı besin çeşidinin ortamda azalması: Besin çeşitliliğinin azalması, popülasyonun farklı durumlara uyum yeteneğini düşürebilir ve uzun vadede besin bulma sıkıntısı yaratabilir. Bu durum taşıma kapasitesini azaltıcı bir etki yapar.
III. Rekabete girdiği türlerin ortamda azalması: Rekabetin azalması, popülasyonun besin, yaşam alanı gibi kaynaklara daha kolay ulaşmasını sağlar. Bu da daha fazla bireyin yaşamasına olanak tanıyarak taşıma kapasitesini artırır.

✅ Şıkların Analizi

A) Yalnız I: Sadece besin miktarının artması taşıma kapasitesini artırır ancak diğer doğru öncülü içermez.
B) Yalnız III: Sadece rekabetin azalması taşıma kapasitesini artırır ancak diğer doğru öncülü içermez.
C) I ve II: Besin miktarının artması kapasiteyi artırırken, besin çeşidinin azalması kapasiteyi azaltır. Bu nedenle bu şık doğru değildir.
D) I ve III: Besin miktarının artması ve rekabetin azalması, her ikisi de taşıma kapasitesini artıran faktörlerdir. Bu nedenle doğru cevaptır.
E) I, II ve III: II. öncül taşıma kapasitesini artırmadığı için bu şık doğru değildir.

🎯 Sonuç: Doğru cevap: D şıkkı. novices

Komünitelerde ve Popülasyonlarda Görülen Etkileşimler ve Değişimler

Çıkmış soruyu çözerken dikkat et