Hormonlar

4,685

HORMONLAR

► Hormonlar; büyüme, gelişme, üreme, homeostatik dengeyi sağlama ve metabolik olayları vb.düzenleme görevleri olan organik bileşiklerdir.

► Az ya da çok salgılanmaları bazı metabolik rahatsınlıklara yol açar.

► İnsan ve hayvanlarda hormon üreten bezlere Endokrin Bezler (İç Salgı Bezleri) denir.

► Endokrin bezlerin ürettiği hormonlar doğrudan kana verilerek kan yolu ile taşınır. Etki gösterdikleri hedef organlara giderler. Kana verilen hormonların etki ettikleri doku ve organlar üretildikleri yer olabileceği gibi başka bir doku veya organda olabilir.

► Örneğin büyüme hormonu tüm vücut hücrelerini etkileyerek büyüme, hücre yenilenmesi ve hücre bölünmesini uyarır. Az salınması cücelik fazla salınması devliğe neden olur. Örneğin; mideden salgılanan gastrin hormonu kana verildikten sonra tekrar mideye gelerek mide bezlerini uyarır.

► Hormonların görevi; düzenleyici rol oynamaktır.

► Hormonlar; amino asit, protein ve steroit yapılı olabilirler.

► Kanda belli bir seviyeye ulaştıktan sonra (Eşik değer ve üstü) etkili olurlar.

► Hedef hücre, doku ve organları faaliyete geçirip, gerekli düzenlemeyi yaptıktan sonra kandaki miktarı yavaş yavaş düşer.

► Kandaki miktarları geri bildirim (feed back) sistemi ile ayarlanır.

► Hormonlar bitkiler tarafından da üretilir. Bitkisel hormonlar; büyüme, çiçeklenme, meyve oluşumu ve olgunlaşması, yaprak dökümü vb.olayları düzenlerler.

Konuyla İlgili Sorular

Soru 1

I. Bazı proteinlerin amino asit dizisinin birbirine benzerlik göstermesi II. Yaşadıkları ortamın bir birine benzerlik göstermesi III. Ribozomal RNA’daki baz dizilerinin birbirine benzerlik göstermesi IV. Bazı enzimlerin moleküler yapılarının birbirine benzerlik göstermesi V. Besinlerinin birbirine benzerlik göstermesi Yukarıdakilerden hangileri, farklı hayvan türlerinin akraba olduğunu göstermede kanıt olarak kullanılabilir? (2012 – LYS2 / BİY)

Soru 2

İnsan vücudunda gerçekleşen hormonal olaylardan bazıları şunlardır: I. Glukagon hormonu miktarının artırılarak kanda glukoz miktarının artırılması II. Aldosteron hormonu miktarının azaltılarak vücuttan sıvı kaybının sağlanması III. Vasopressin hormonu miktarının artırılarak vücutta su tutulmasının sağlanması Bu olaylardan hangilerinin gerçekleşmesi, yüksek kan basıncının normal düzeyine geri dönmesini sağlar?

Soru 3

İnsan vücudunda ödem oluşmasında, I. Kılcal damarlardaki kan basıncının artması, II. Kan proteinlerinin azalması, III. Dokular arası sıvının ozmotik basıncının azalması durumlarından hangileri etkili olur? (2010 – LYS2 / BİYO)

Soru 4

İşaretli kükürt (35S) içeren bir besi ortamında çoğaltılan bakterilerden elde edilen; I. DNA, II. Protein, III. Polisakkarit Moleküllerinin hangilerinde işaretli kükürt bulunması beklenir? (2016-LYS2/BİY)

Soru 5

I. Protein II. Protein ayracı III. Protein yıkan enzim IV. Amino asit V. Amino asit ayracı “Amino asitler, proteinlerin yapı taşıdır” Hipotezini kanıtlamak için düzenlenen bir deneyde, yukarıdakilerden hangilerinin birlikte kullanılması gerekir? (2012 YGS)

Soru 6

Proteinlerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır? (2013 LYS)

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi, bitkisel ve hayvansal hormonların ortak özelliği değildir?

Soru 8

Canlılara ait; I. Hücre Zarı II. Enzim III. Ribozom IV. Hemoglobin yapılarından hangilerinde protein bulunur?

Soru 9

Dengeli beslenen normal bir insan, bir öğünde protein içeren besinlerden fazla miktarda tükettiğinde, vücudunda aşağıdakilerden hangisinin olması beklenir? (2008 ÖSS FEN-I)

Soru 10

Bir proteinin, yüksek sıcaklıkta, düşük pH koşullarında ya da çeşitli kimyasal maddelerin bulunduğu ortamda, üç boyutlu yapısı bozulmuş, ancak bu durumdan peptid bağları etkilenmemiştir. Üç boyutlu yapısı bozulmuş bu proteinle ilgili olarak; I. Birincil yapısı etkilenmemiştir. II. Amino asitlerin dizilimi bozulmuştur. III. İşlev yapamaz konuma gelmiştir. Yargılarından hangilerine ulaşılabilir? (2011 YGS)