ATP Molekülü

ATP (Adenozin Trifosfat) ve Canlılar İçin Önemi

► Tüm canlılar yaşamsal faaliyetlerini gerçekleştirebilmek için enerjiye ihtiyaç duyarlar. (Hareket, büyüme, kas kasılması, sinirsel iletim, biyosentez olayları, hücre bölünmeleri, aktif taşıma vb.)

► Canlıların bu yaşamsal olayları için kullandığı enerji ATP molekülünden sağlanır.

► Hücre içinde organik monomerlerin (glikoz, yağ asidi ve gliserol, amino asit) parçalanması ile açığa çıkan kimyasal bağ enerjisi ile ATP enerjisi sentezlenir.

► ATP sentezi;

♦ Hücresel solunum (oksijenli veya oksijensiz solunum) ve

♦ Fermantasyon (Laktik asit ve etil alkol fermantasyonu) olayları ile olur.

► ATP molekülü, canlılarda kullanılabilir enerjiyi depo eden organik bir moleküldür. Bu enerji hücrelerde; kinetik, hareket, elektrik enerjisi gibi enerji çeşitlerine dönüştürülerek kullanılabilir.

► Canlılın temel enerji kaynağı güneş ışığıdır. Ancak canlılar güneş ışığını doğrudan enerji kaynağı olarak kullanamaz.

► Üretici canlılar fotosentez ile ışık enerjisini önce ATP'ye çeviriler. Fotosentez sürecinde yakalanan (klorofiller tarafından) ışıktaki foton enerjisi ATP enerjisi aracılığıyla organik besinlerin yapısına taşınır ve kimyasal bağ enerjisi şeklinde besinlerde depo edilir.

► Kimyasal bağ enerjisi; fotosentez ile üretilen glikoz, amino asit, yağ asitleri, gliserol gibi besinlerin yapısında depo edilir.

► Bu besinler ve yapısındaki kimyasal bağ enerjisi, tüm canlılar tarafından alınır.

► Daha sonra hücre solunumu ile yıkılarak açığa çıkarılır ve ATP moleküllerinde ATP enerjisi olarak depolanır.

► ATP enerjisi; canlılardaki biyolojik süreçlerde enerji kaynağı olarak kullanılır.

ATP Molekülünün Yapısı

► ATP molekülünün yapısında;

♦ İki organik grup (Azotlu organik baz ve beş karbonlu şeker)

♦ Bir tane inorganik grup (üç fosfat grubu) bulunur.

1. ADENİN (Azotlu Organik Baz): Bir pürin bazıdır. DNA ve RNA'da