4 PDF indirme
Kitabınız yanınızda olmasa da her etkinliğin sorularını, yönergelerini ve gerekli görsellerini çözümüyle birlikte inceleyebilirsiniz. Kaynak: Millî Eğitim Bakanlığı, 10. sınıf biyoloji destekleme öğretmen kılavuzu.
Deney, proje ve öz değerlendirme: Açık uçlu yanıtlar ve model çalışmalar örnektir; gerçek ölçüm veya kişisel gözlem yerine geçmez. Kendi verilerinizi ve öz değerlendirmenizi ayrıca yazınız. Bu içerik Biyoloji Hikayesi’nin açıklamalı çözüm çalışmasıdır; resmî cevap anahtarı değildir.
Görsel ve ses örneklerinde aynı tür bireyleri ile farklı tür topluluklarını ayırt ediniz. Popülasyon-komünite tablosunu ve soruları tamamlayınız; kendi örneğinizi gerekçelendirin. Kılavuzda öğretmenin seçeceği görsel/sesler verilmediğinden çözümdeki örnekler ayrıca belirtilmiştir.
Görseli büyütmek için üzerine dokunabilirsiniz. Çözümler bu soru sayfalarının hemen altındadır. Sayfaları başlığa dokunarak kapatabilirsiniz.




Görsel sayfalardaki metinler aşağıdadır. Şema, fotoğraf ve tabloların yerleşimini yukarıdaki görsellerden inceleyebilirsiniz.
Çözüm: Popülasyon ve komünite kavramlarını örnekler üzerinden karşılaştıralım ve verilen durumların hangi kavramı ifade ettiğini belirleyelim.
Belirli bir tarlada aynı türe ait çilek bitkilerinin bir arada bulunması popülasyon örneğidir.
Çünkü popülasyonu oluşturan bireyler aynı türe aittir ve belirli bir yaşam alanını paylaşır.
Aynı türe ait çam ağaçlarının belirli bir alanda oluşturduğu topluluk popülasyon olarak adlandırılır.
Birbirinden farklı türlere ait canlıların aynı alanda bir arada bulunması komünite örneğidir.
Ormandaki bitkiler, kuşlar, mantarlar, böcekler ve diğer canlı türleri birlikte orman komünitesini oluşturur.
Kurbağalar, balıklar ve su bitkileri farklı türlere ait canlılardır. Bu canlıların aynı gölde birlikte bulunması komünite oluşturur.
1. örnek - Aynı türden bireylerin bulunduğu görsel:
Görselde aynı türe ait bireyler bulunuyorsa bu topluluk popülasyondur.
Örnek: Belirli bir alanda yaşayan bir grup alageyik.
Nedeni: Bireylerin tamamı aynı türe aittir ve aynı yaşam alanını paylaşmaktadır.
2. örnek - Farklı türlerin birlikte bulunduğu görsel:
Görselde farklı canlı türleri birlikte bulunuyorsa bu topluluk komünitedir.
Örnek: Bir ormanda çam ağaçları, kuşlar, böcekler ve mantarların birlikte bulunması.
Nedeni: Aynı yaşam alanında birden fazla canlı türü bulunmaktadır ve bu türler birbirleriyle etkileşim hâlindedir.
1. ses - Aynı türe ait canlıların sesleri:
Ses kaydı belirli bir alandaki aynı türe ait birden fazla bireyi temsil ediyorsa bu durum bir popülasyon örneği olarak değerlendirilebilir.
Örneğin aynı türden çok sayıda kurbağanın sesinin duyulduğu bir gölet, kurbağa popülasyonunu temsil edebilir.
2. ses - Farklı türlere ait canlıların sesleri:
Aynı alanda farklı kuş türleri, kurbağalar veya başka canlı türlerinin sesleri birlikte duyuluyorsa canlılar açısından komünite örneği oluşturur.
Belirli bir alanda yaşayan aynı türe ait bireylerin oluşturduğu topluluğa popülasyon denir.
Örneğin Antalya çevresinde yaşayan alageyikler bir popülasyon oluşturabilir.
Belirli bir alanda yaşayan ve birbirleriyle etkileşim hâlinde bulunan farklı canlı türlerinin oluşturduğu topluluğa komünite denir.
Bir gölde yaşayan balıklar, su bitkileri, kurbağalar, mikroorganizmalar ve diğer canlı türleri birlikte göl komünitesini oluşturur.
Bu durum popülasyon kavramıyla açıklanır.
Çünkü verilen örnekte belirli bir alanda aynı türe ait bireylerin oluşturduğu bir topluluk bulunmaktadır.
Popülasyon: Aynı tür + belirli alan
Örnek: Bir göldeki aynı türe ait sazan balıkları.
Komünite: Farklı türler + belirli alan + türler arası etkileşim
Örnek: Aynı göldeki balıklar, kurbağalar, su bitkileri ve diğer canlı türleri.
Bir gölette yaşayan aynı türe ait kurbağaların tamamı kurbağa popülasyonunu oluşturur.
Aynı gölette bulunan kurbağalar, balıklar, su bitkileri, algler ve diğer canlı türlerinin tamamı ise göl komünitesini oluşturur.
İlk örnekte tek bir türün bireyleri, ikinci örnekte ise farklı canlı türleri birlikte ele alınmıştır.
Popülasyon ve komünite arasındaki temel fark, topluluğu oluşturan canlıların tür sayısıdır.
Aynı türe ait bireylerin belirli bir alanda oluşturduğu topluluk popülasyon olarak adlandırılır. Bir bölgede bulunan ve birbirleriyle etkileşim hâlindeki farklı canlı türleri ise komüniteyi oluşturur.
B
Ücretsiz önizleme burada bitti
Bu içeriğin ilk %30'unu gördünüz. Tamamına erişmek için Öğrenci Plus veya Öğretmen Pro paketini seçebilirsiniz.
Tüm soruları ve cevapları aç