Fotosentezde Kullanılan ve Üretilen Maddeler

Benzer yaprak örnekleri aydınlık ya da karanlık bölmelere yerleştiriliyor. CO₂ ve O₂ sensörleri başlangıçta ve bir saat sonra ölçüm yapıyor. Boş bölme, sensör ve ortam kaynaklı değişimleri kontrol etmek için kullanılıyor.

Tabloyu ve deney düzeneğini inceleyerek soruları yanıtlayınız.

I. A düzeneğinde CO₂ ve O₂ derişimleri hangi yönde değişmiştir? Bu değişimleri kullanılan ve oluşan maddelerle açıklayınız.

II. B düzeneğindeki gaz değişimlerini hücresel solunumla ilişkilendiriniz.

III. C boş kabı hangi değişimleri kontrol etmek için kullanılmıştır?

IV. A düzeneğindeki net O₂ artışı, toplam fotosentetik O₂ üretimine eşit midir? Gerekçelendiriniz.

Kloroplasttan hazırlanan örneklerde tilakoit zarlar ve stroma ayrı ya da birlikte inceleniyor. Işık, su, CO₂ ve deney koşulları düzeneklere göre veriliyor; O₂ ve organik ürün testleri uygulanıyor.

Tabloyu ve deney düzeneğini inceleyerek soruları yanıtlayınız.

I. O₂ testi hangi örneklerde pozitiftir? A ve C örneklerinin ortak özelliğini yazınız.

II. A örneğinde CO₂ bulunmadığı hâlde O₂ saptanması hangi sonuçları birbirinden ayırır?

III. B örneğinde organik ürün saptanmamasını, tilakoit zar ve stroma örneklerinin farklı görevleriyle ilişkilendiriniz.

IV. C örneğinde iki yapının birlikte bulunmasıyla elde edilen sonuç, fotosentezde bölmelerin iş birliği hakkında ne düşündürür?

Kapalı kavanozlarda yapılan tarihsel gözlemlerden derlenen sonuçlar verilmiştir. Kayıtlarda bitki bulunan kavanozda mumun daha uzun süre yanabildiği, bitkisiz kavanozda ise alevin söndüğü görülmüştür. Bu sonuçlar deney yönergesi değil, bilimsel kanıtı değerlendirme verileridir.

Tabloyu ve deney düzeneğini inceleyerek soruları yanıtlayınız.

I. A ve B düzeneklerinde farklı olan koşulu yazınız. Gözlemlerde hangi değişiklik görülmüştür?

II. Bu gözlemler, bitkilerin kapalı kaptaki hava üzerinde etkisi olduğu düşüncesini nasıl destekler?

III. Yalnızca mumun yanma süresine bakarak havadaki hangi gazın değiştiği kesin biçimde belirlenebilir mi? Neden?

IV. Bu tarihsel gözlemi günümüzde güvenli ve ölçülebilir biçimde sınamak için nasıl bir kontrol ve hangi ölçüm aracı kullanılabilir?

İki fotosentetik canlı grubunun kullandığı hidrojenli bileşikler ve açığa çıkan maddeler karşılaştırılıyor. Her iki gruba da karbon kaynağı olarak CO₂ veriliyor.

Tabloyu ve deney düzeneğini inceleyerek soruları yanıtlayınız.

I. İki canlı grubunun kullandığı ortak maddeyi ve farklı hidrojen kaynaklarını belirtiniz.

II. H₂O kullanan grupta O₂, H₂S kullanan grupta kükürt açığa çıkmasını atom bileşimiyle ilişkilendiriniz.

III. Bu karşılaştırma, fotosentez yapan bütün canlıların mutlaka O₂ ürettiği düşüncesini destekler mi? Gerekçelendiriniz.

IV. CO₂’nin iki gruptaki ortak rolünü ve hidrojen kaynağının belirlediği farklılığı özetleyiniz.