Konuya Başlarken bölümü açıktır. Konu anlatımının ilk %30'unu okuyabilirsiniz. Etkinlik, performans görevi ve kontrol noktası çözümleri abonelikle açılır.
Ücretsiz bölümün bittiği yere git
3 soruKonu İle İlgili Çalışma Soruları
Soru 1.
Bütüncül sağlık görseli biyolojik, psikolojik ve sosyal boyutları değerler ve maneviyatla birlikte ele alır. Aynı fiziksel sağlık durumuna sahip kişilerin tepkileri farklı olabilir.
a) Bir iyileşme sürecinde bedenin işleyişi, kişinin kaygısı ve arkadaş desteğini ilgili üç boyutla eşleştirin.
b) Şefkat, dayanışma veya anlam duygusunun davranış ve sosyal ilişkiler üzerinde nasıl bir etkisi olabilir? Bir örnekle açıklayın.
c) Bir aile yalnız manevi destek verip gerekli sağlık değerlendirmesini bırakmayı önerirse, bütüncül yaklaşım açısından nasıl yanıt verirsiniz?
Soru 2.
Şema bir öğrencinin yaralanma sonrası zorlanmasını biyolojik, psikolojik ve sosyal boyutlarla ele alır. Oklar olası etkileşimleri gösterir; herkes için zorunlu bir gidiş değildir.
a) Yaralanma, “Arkadaşlarım beni unutacak.” düşüncesi ve grup etkinliğinden uzak kalmayı üç boyutla eşleştirin.
b) Sosyal destek psikolojik boyutu, psikolojik boyut da davranışı nasıl etkileyebilir? Bir karşılıklı etkileşim örneği kurun.
c) Şefkat, dayanışma ve kişinin yaşamına anlam katan uğraşlar bu modele nasıl eklenebilir? Profesyonel desteği dışlamadan açıklayın.
Soru 3.
Bacağı yaralandığı için bir süre okula gidemeyen Deniz fiziksel tedavisini sürdürmektedir. “Derslere yetişemeyeceğim.” diye düşünüp kaygılanmakta, arkadaşlarıyla görüşmekten de kaçınmaktadır. Arkadaşları, Deniz’in isteğiyle ders notlarını paylaşmak ve görüşmek için bir plan hazırlamaktadır.
a) Durumdan biyolojik, psikolojik ve sosyal boyuta birer örnek verin.
b) Bir düşünce duygu davranış zinciri kurun. Bu zincirin tek mümkün tepki olmadığını da belirtin.
c) Dayanışma ve umut duygusunu destekleyen iki yaklaşım önerin. Bunların profesyonel sağlık desteğiyle ilişkisini açıklayın.
Düşünelim ve tartışalım
Aynı hastalığa sahip kişiler neden farklı süreçler yaşayabilir?
Genetik ve diğer biyolojik özellikler; düşünce, duygu ve baş etme biçimleri; aile desteği, gelir, çevre ve hizmete erişim birlikte etkili olabilir. Kişinin değerleri ve yaşamına verdiği anlam destekleyici olabilir. Bunlar tıbbi değerlendirme ve tedavinin yerine geçmez; hastalığın sürmesi kişinin yeterince olumlu düşünmemesiyle açıklanamaz.
Öğrenci Plus
Etkinlik (Ders Kitabının 54.Sayfasında Bulunmaktadır.) 5. Etkinlik: Biyopsikososyal yaklaşım
Bu çalışmanın açıklamalı çözümüne Öğrenci Plus ile erişebilirsiniz.
Paketleri inceleSağlıkta Biyopsikososyal Yaklaşım
► Sağlık, yalnızca bir hastalığın veya fiziksel bir belirtinin bulunup bulunmamasıyla açıklanabilecek tek boyutlu bir durum değildir.
► Bireyin nasıl düşündüğü, ne hissettiği, nasıl davrandığı, çevresiyle nasıl ilişkiler kurduğu ve yaşamına nasıl anlam verdiği de sağlık üzerinde etkili olabilir.
► Bu nedenle sağlığın değerlendirilmesinde bireyin yalnızca bedensel durumu değil; psikolojik durumu, sosyal çevresi ve yaşam koşulları da dikkate alınmalıdır.
► Aynı sağlık sorununu yaşayan iki birey, bu durumu farklı biçimlerde deneyimleyebilir. Bireylerin düşünceleri, duyguları, sosyal ilişkileri ve yaşam koşulları hastalığın günlük yaşamdaki etkilerinin farklılaşmasına neden olabilir.
Biyomedikal Yaklaşım
► Tıp tarihinde hastalıkların açıklanması amacıyla farklı yaklaşımlar geliştirilmiştir.
► Biyomedikal yaklaşım, hastalıkların nedenlerini ağırlıklı olarak biyolojik süreçler üzerinden açıklayan bir yaklaşımdır.
► Bu yaklaşım hastalığın fiziksel nedenlerinin belirlenmesine ve bedensel müdahalelere odaklanır.
► Biyomedikal model bilimsel araştırmalara önemli bir çerçeve sunmakla birlikte bireyin duygusal durumu, düşünceleri ve sosyal çevresi gibi unsurları sağlık değerlendirmesinde yeterince kapsamayabilir.
Biyopsikososyal Yaklaşım
► Biyomedikal yaklaşımın bu sınırlılıklarının fark edilmesiyle biyopsikososyal model geliştirilmiştir.
► Biyopsikososyal yaklaşım, sağlığın yalnızca biyolojik etkenlerin sonucu olmadığını; psikolojik süreçler ve sosyal çevreyle karşılıklı etkileşim içinde şekillendiğini kabul eder.
► Bu yaklaşım bireyi;
- Bedensel özellikleri,
- Düşünceleri,
- Duyguları,
- Davranışları,
- Sosyal ilişkileri,
- Yaşadığı çevre ve yaşam koşulları
ile birlikte değerlendirir.
| Yaklaşım | Temel Bakış Açısı |
|---|---|
| Biyomedikal Yaklaşım | Hastalığın biyolojik ve fiziksel yönlerine odaklanır. |
| Biyopsikososyal Yaklaşım | Biyolojik, psikolojik ve sosyal etkenleri karşılıklı etkileşim içinde değerlendirir. |
► Biyopsikososyal yaklaşımın amacı biyolojik etkenleri önemsiz görmek değil, bunları psikolojik ve sosyal etkenlerle birlikte değerlendirmektir.
► Böylece bireyin sağlık durumu daha bütüncül ve kapsamlı biçimde ele alınabilir.
Sağlığın Biyopsikososyal Boyutları
► Biyopsikososyal yaklaşıma göre sağlık, birbiriyle sürekli etkileşim hâlinde bulunan üç temel boyutta değerlendirilir:
- Biyolojik Boyut
- Psikolojik Boyut
- Sosyal Boyut
1. Biyolojik Boyut
► Biyolojik boyut; vücudun yapısı ve işleyişi, genetik özellikler ve bireyin fiziksel sağlık durumuyla ilgilidir.
► Organların ve sistemlerin çalışma durumu, kalıtsal özellikler ve mevcut fiziksel sağlık sorunları bu boyut kapsamında değerlendirilir.
2. Psikolojik Boyut
► Psikolojik boyut; bireyin düşüncelerini, duygularını, tutumlarını ve davranışlarını kapsar.
► Bir bireyin yaşadığı olayları nasıl değerlendirdiği, olaylar karşısında neler hissettiği ve bu düşünce ve duyguların davranışlarına nasıl yansıdığı sağlıkla ilişkili olabilir.
► Örneğin sürekli olumsuz düşünceler içinde bulunmak kişinin kaygısını artırabilir; artan kaygı da uyku düzenini, günlük etkinliklerini ve sosyal ilişkilerini etkileyebilir.
3. Sosyal Boyut
► Sosyal boyut; aile ilişkileri, arkadaş
Ücretsiz önizleme burada bitti
Konu anlatımının kalan %70’i kilitli
Asıl konu anlatımının ilk %30’unu okudunuz. Konu metninin devamını okumak ve etkinlik, performans görevi ile kontrol noktası çözümlerini görmek için abone olun.
Konu anlatımının tamamını açÖğrenci Plus
Uygulama (Ders Kitabının 58.Sayfasında Bulunmaktadır.) Hastalık kadar hastayı da anlamak
Bu çalışmanın açıklamalı çözümüne Öğrenci Plus ile erişebilirsiniz.
Paketleri inceleÖğrenci Plus
Kontrol Noktası (Ders Kitabının 59.Sayfasında Bulunmaktadır.) 3-2-1 çıkış kartı ve boyutları eşleştirme
Bu çalışmanın açıklamalı çözümüne Öğrenci Plus ile erişebilirsiniz.
Paketleri incele